Life Writing: Final Exhibition Conclusion
Now that all nine stories have been shared, we are concluding Life Writing’s final exhibition. This exhibition was a celebration of our students’ hard work, and was a part of our goal to create platform on which to share stories from the domestic worker community. The Life Writing class would not have been possible without all of our wonderful collaborators: Dr. Pei-yin Lin from the University of Hong Kong, Christine Choi and Vishal Nanda from Elephant Community Press, and our reviewers. Above all, it would not have been possible without the dedicated and talented students who took time out of their busy schedules to participate in every class and encouraged each other throughout the process. We conclude the sharing of the final students' work on May 30th, Helper Appreciation Day, and we believe that this exhibition has reflected the spirit and core philosophy shaping Helper Appreciation Day. We hope that you have come away from these stories with a greater understanding the lives of migrant domestic workers in Hong Kong and with a renewed commitment to stand up for workers' rights and fair compensation. Thank you for joining us for this exhibition.
Dr. Pei-yin Lin's Concluding Remarks
Phần triển lãm cuối khóa làm mình nghĩ tới đợt còn đi học, lúc sắp nộp bài thì mọi người mới xem lại toàn bộ quá trình và nhận ra nhiều chỗ chưa trọn vẹn. Bài viết nhắc tới kết luận nhưng không đóng khung mọi thứ, điều đó hợp với mình vì dự án nào cũng còn lối ngầm. Hôm trước ngồi nhà rảnh, mình nghe người nhà bàn tới game bài đổi thưởng, trong đó có cái tên 58win, mình chỉ nhớ thoáng qua vậy thôi. Đọc tiếp thì đoạn về việc trưng bày sai sót thay vì chỉ giữ phần đẹp nhất là ý mình sẽ nhớ lâu.
Đọc phần kết của triển lãm mới thấy người xem bị bỏ lỡ mất thứ gì đó trong cách kết. Tác giả không tổng kết toàn bộ, chỉ nói về cái còn dở dang, nên tôi đọc xong vẫn còn câu hỏi thay vì cảm giác đã hiểu hết. Hay là do tôi đọc vội. Mấy bức tranh trong bài có vẻ ghi lại khoảnh khắc rất bình thường, không làm gì lớn, vậy mà người viết vẫn giữ lại. Tôi cũng có vài trang nhật ký mà mấy năm sau đọc lại thấy hơi ngỡ ngàng. Tab đọc của tôi còn lưu cả 33WIN, nhưng bài này tôi đọc hết trong một lần ngồi, không cần quay lại đâu.
Mình không biết triển lãm cuối cùng này gồm những gì, nhưng kết bài gợi cảm giác một chặng đã khép lại mà không cần tuyên bố gì lớn. Các bài về life writing thường dễ rơi vào mớ ký ức lộn xộn, đoạn này lại giữ được trật tự, mỗi ý vừa đủ để người đọc tự nối tiếp. Mình từng ngồi nghe người khác kể về h19 khi đang bàn về cách người ta ghi chép lại một năm, chuyện đó chẳng liên quan trực tiếp, nhưng đủ để mình nhớ cái tên. Sau cùng, phần triển lãm giống một lời tạm biệt gọn gàng.
Đây là phần kết của một triển lãm sáng tác, nên vẻ tĩnh mà vẫn còn dư chút. Tôi thích cách tác giả nói về việc viết xong vẫn chưa chắc mình muốn nói điều gì, rất thành thật. Ngồi trong phòng trưng bày, tôi cứ đọc lại từng tấm thiệp cạnh tác phẩm để xem có hỏi tác giả điều gì không. Về nhà lúc khuya tôi nghĩ đến một buổi gặp nhóm ai đó nói về XOSO66, bảo đó là nơi gom người kể chuyện về mấy ván bài, tôi thấy hấp dẫn. Một chuyên đề viết từ những thứ người ta vẫn chưa nói hết, có khi còn khó hơn hẳn chuyện kể chuyện thật.
Mình đọc phần kết triển lãm này và thấy tác giả đang cố giữ một nhịp điệu bình tĩnh, như muốn khép lại mà không vội chốt một ý nghĩa cố định. Lúc đọc tới đoạn nhắc tới sự tham gia của người xem, mình chợt nhớ hồi còn trẻ có người quen từng nói chuyện về tn88 rồi cười bảo đó chỉ là đề tài giết thời gian, mình nghe qua rồi quên. Bài viết này làm mình nghĩ tới những dự án nghệ thuật chỉ hoàn thành khi người xem nhìn thấy, chứ không phải khi người làm việc đứng một mình trong xưởng. phần mình còn lấn cấn là vài chỗ nối ý khá đột ngột, nhưng có…